'उडता महाराष्ट्र'

हे सगळे सॉफ्ट ड्रुग्स आहेत
उडत पंजाब सारखी स्थिती महाराष्ट्र मध्ये होऊ नाही शकत

का बरं महाराष्ट्रात 'पंजाब' सारखी स्थिती होऊ शकत नाही?

म्हणजे पंजाबात ड्रग्जचं व्यसन मध्यमवर्गीय मुलांमध्ये पसरलं आहे. माझ्या एका पत्रकार मित्राच्या म्हणण्यानुसार - पंजाब का पिछला जनरेशन शराब ने बिगाड दिया और ये जनरेशन ड्रग्ज की वजह से बिगड रहा है! महाराष्ट्रात recreational drugs (कोकेन, हेराॅईन) ही उच्चभ्रू वर्गात आणि गर्द किंवा तत्सम ड्रग्ज ही कष्टकरी वर्गात वापरली जातात. पण महाराष्ट्रातला मध्यमवर्ग या व्यसनांपासून ब-यापैकी अलिप्त आहे. पंजाबचं पाकिस्तान सीमेपासून जवळ असणं हाही एक महत्वाचा मुद्दा आहे. शिवाय मुक्तांगण आणि नार्कोटिक्स अॅनाॅनिमस सारख्या संस्थांचं कामही आहे.

आमच्या मुलुंड ला पण सहज मिळते . मुंब्रा वरून येते पावडर .. आमचे एक फॅमिली फ्रेंड आहेत त्यांच्या मुलाला १७ व्य वर्षी रिहॅब ला टाकावं लागलं ... ते गृहस्त सहआयुक्त आहेत .. तरी अशी वेळ यावी

सहआयुक्त ? पोलीस ?

हो....

ड्रग्स आणी अतिरेकी ह्या जागतिक समस्या आहेत. हेच खरं तिसरं महायुद्ध असावे. दोन्हीमधे आंतरदेशीय राजकारणाचा मोठा वाटा आहे आणी त्याबद्दल इथे जास्त न बोललेलेच बरे. प्रगत देशातदेखील गल्लीबोळात ड्रग्सचा वापर वाढत आहे. बर्‍याचदा किशोरवयीन मुले यात अडकतात आणी त्यातली बरीचशी प्रौढत्व आल्यावर सुटतात देखील. पण मानसिक रित्या कमकुवत असलेली किंवा उपेक्षित मात्र कायमची बुडतात. कायदे कडक केल्याने याचे समाधान होत नाहीच, उलट भ्रष्टाचार वाढतो. समाजात व्यसनाधीन लोकांना कोणतेही स्थान नाही आणी त्यांना सावरण्यासाठी मूलभूत साधनेही/सिस्टीम नाही. त्यात एकदा गुन्हेगार म्हणून शिक्का बसला की ती व्यक्ती आयुष्यभर आपण गुन्हेगार आहे म्हणूनच वावरते. शिक्षण, संवाद आणी 'Compassion' फार महत्वाचे आहे. 'Compassion' यासाठी की एखादा व्यक्ती शारिरीक रित्या आजारी असला की त्याला सहानूभूती/उपचार मिळतो ते व्यसनाधीन लोकांच्या बाबतीत घडत नाही मग ते आणखी गुरफटत जातात. हीच बाब ईंटरनेटच्या बाबतीतदेखील लागू होते. एकटेपणा, 'peer pressure' किंवा मानसिक ताण हेही कारणीभूत ठरते.

थोडं अवांतर :
Trigger -> Behaviour -> reward ही मानवी मेंदूची स्वाभाविक प्रक्रिया आहे. उदा. गोड खाण्याचा मोह (Trigger) -> मग पोटभर गोड खाणे (Behaviour) -> छान वाटणे (reward).
व्यसनांच्या बाबतीत ट्रिगर बर्‍याचदा भिती/भावना/विचार असतात. मुलांना मानसिक रित्या खंबीर बनवणे फार महत्वाचे ठरेल. आणी व्यसनाधीन लोकांना शिक्षण, संवाद आणी 'Compassion' तसेच Trigger -> Behaviour -> reward हीच थेरपी वापरून परत आणता येईल. (हवी असल्यास यावर आंतरजालावर आणखी माहिती मिळेल)

कल्याण ला फ़लाट क्रं. २ च्या समोर ट्र्याक वर ५- ६ मुलM (वयोगट ८ ते १५ ) मळकट कपड्याच बोळ तोंडात घालुन ओढत असतात, पुर्वी मला वाटायचं ह्या मुलानां खोकला वैगरे असेल पण मग पुढे कळालं की ती मुलं व्हाईटनर कपड्याच्या बोळ्यावर टाकुन तो हुंगत/ओढत असत. एक दोन वेळा मी स्वता त्याना व्हाईटनर च्या बॉटल्स ना बोळ्यावर रिकाम्या करताना पाहीलय.

२ वर्षापुर्वी एकदा रात्री शेवटची कर्जत पकडुन घरी जाताना होतो, गाडी फलाट क्र. २ वर लागली कसारा लाईन चा सिग्नल असल्याने गाडी बराच वेळ थांबली, गाडी बर्‍यापैकी रिकामी होती, मी दाराकडे उभा होतो, तेवढ्यात एक मुलगा रॉंग साईड ने गाडीत चढला. आणी त्याने त्याचा व्हाईटनर वैगरे साहीत्य घेउन बोळा ओढायला सुरुवात केली, गाडी एव्हाना विठ्ठलवाडी ला आली होती, बोळा ओढता ओढता गडी दारात लोंबकळु लागला होता, काळजी पोटी मी त्याला आत यायला सांगीतलं, तेन्वा बोलता बोलत त्याला वीचारलं कि तु काय ओढतोयस? का ओढतोय?
त्यावर तो मुलगा म्हणाला " इस्से बुक नै लग्ता अवर नींद आता"

पुढे अम्बरनाथ आल्यावर तो मुलगा रॉंग साईड्ने उतरुन काळोखात गायब झाला..

अगोदर बुचभर फुकट देतात नंतर तो बाटलीभर विकत घ्यायला येतो तेव्हा त्याच्याकडून वाटेल ती कामं करून घ्यायची त्या बदल्यात.पकडला गेला तर तो पकडला जातो.

उडता महाराष्ट्र नाही मळता महाराष्ट्र आहे,
अगदी खुप पुर्वी पासुन समाजमान्यता असल्यासारखे.

मी ही व्हाईतनर बद्दल ऐकुन आहे. हा सहज उपलब्ध होतो का?