चूत्झस्पा

चूत्झस्पा - अगदी आत्ता कालपरवा ऐका हिंदी चित्रपटात हा ज्यू बोलीभाषेतून उगम पावलेला हा शब्द ऐकला, चित्रपटातील ऐक पात्र, त्याचा अर्थ समोरच्याला समजवण्यासाठी, ऐक छोटेखानी गोष्ट सांगतो. ऐका मुलावर त्याचा आई- वडीलांच्या हत्येचा आरोप असतो, पण जजसमोर तो दयेची याचना करतो, जज विचारतो कि 'अरे बाबा, तू सख्ख्या आई बापाचा खून केलास, तुझ्यावर कोणी दया का म्हणून दाखवावी ? ', त्यावर तो मुलगा म्हणतो कि 'मी ऐक अनाथ(यतीम) मुलगा झालो आहे म्हणून' चूत्झस्पा चा पुस्तकी अर्थ, 'अविश्वसनीय धाडस/तर्क अधिक घमेंड' असा असला तरीही, एक्झाट अर्थ दाखविणारे, व त्यात अभिप्रेत असलेली आश्चर्य तसेच मजबूत नापसंती आणि धिक्कार दोन्ही व्यक्त होवून, मूळ शब्दावर न्याय करू शकतील, असा समानार्थी शब्द, इतर भाषेत नाही, त्यामुळे तो शब्द अनुभवावा लागतो. चूत्झस्पा म्हणजे एखादी कृती करून/मुक्तफळे उधळून , त्याच्यावर वैयक्तिक जबाबदारीस एकूण नकार देणे/दर्शविणे की ज्यामुळे बाकीची पब्लिक, दिघ्मूड awestruck होवून, त्यांना 'मनाची-टोचणी', 'दिलगिरी', 'सहानुभूती' आणि अंतर्दृष्टी सारख्या मानवी गोष्टी, खोटी वाटायला लागतात. लेटेस्ट उदा म्हणजे, १. कायदा-सुव्यवस्था सांभाळलेल्या माजी मंत्र्याने, 'अरे निवडणुकीच्या आधी काय बलात्कार करायचा ? आमदार म्हणून निवडून आल्यावर करायचा !' असे जाहीर सभेत म्हणायचे २. काही महिन्यांपूर्वी दुसर्याने 'अरे धरणात पाणी नाही मग मी काय -- करू ?' असे जाहीर सभेत बोलणे असे दिवे सर्वच राजकीय पक्ष्यांच्या नेते- कार्यकर्ते लावत असतातच. तुम्हाला अशी काही सत्यघटनेवर आधारित 'ऐक तरी चूत्झस्पा अनुभवावा' असे प्रसंग माहितीत आहे का ? असल्यास शेयर करा.