संत ज्ञानेश्वर व आपण

ती फुलराणी , पिग्मेलियन आधीच लिहुन झालय की

माणसाची योग्यता, जन्मावर आधारित नसून, ती त्याच्या गुणांवर, चारित्र्यावर, मनोवृत्तीवर व सदाचारावर असते. माणसाची योग्यता, जशी वंशपरंपरेने ठरवली जाऊ नये तशीच ती त्याच्या बोलीभाषेच्या शुद्धतेवरुन ठरवली जाऊ नये.

केवळ बोलीभाषेची शुद्धता वा आचरण, वर्ण, पेहराव, आहार यांच्या सवयींनुसारही कुणाचे कुठल्या कॅटेगरीत वर्गीकरण केले जाऊ नये. एवढेच नव्हे तर, वैविध्य ही समाजाची सहजप्रवृत्ती असते आणि त्यात वावगं काही नाही. उलट एकारलेपणा व त्यानुषंगाने प्रबळ होत जाणारी दुर्बळता हे अवमूल्यन टाळण्यासाठी निसर्गाने असिमिलेशन आणि डिफरन्शिएशन यांचा मेळ असणारी नियमबद्धता उत्क्रांतीरूपात विकसित केली आहे. त्यात कुणी उच्च वा नीच असा अर्थ पाहू नये आणि नवनवोन्मेषशाली प्रतिभांकुरांना योग्यतामापनाच्या अयोग्य कसोट्यांवर अनुत्तीर्ण करून त्यांचे बोन्साय करू नये असे आपल्या लेखातून सूचित होत आहे. ते अगदी बरोबर आहे. समानतेच्या चळवळींचे म्हणणे ही विविधता टाकून द्या असे कधीच नव्हते. पण त्यातून पेटणारा अन्याय वा त्या अन्यायाचे समर्थन करण्याची वृत्ती मात्र चुकीची आहे असेच या सगळ्या विद्रोहांचे प्रतिपादन होते. प्रत्येकाला केवळ माणूस म्हणूनच वागवणे आपल्याला कधी जमणार आहे कुणास ठाऊक. त्याआधी स्वत:ची ओळख केवळ माणूस एवढीच ठेवणे व त्यावरील सत्ता-प्रतिष्ठा-जन्म-धनरूपी अहंकाराची जळमटे झाडून टाकावयास हवीत. स्वत:तील माणूस कळला तरच दुसर्‍यातील माणूस दिसू शकेल.

@ धर्मज्ञान सर्वांसाठी खुले करून समानतेची शिकवण दिली. >>> मी या भूमिकेचा सर्मथक..प्रचारक आहे. आणि अल्पप्रमाणात प्रसारकही होतो/असेन. :)

माउलींचे कार्य अलौकिक आहे. फारच छान विचार मांडला आहे. ह्या विषयावर अजून लिखाण व्हावे.

बाकी मला असे वाटते की सारे वैज्ञानिक ज्ञान पण प्रकृतात असावे. तुम्हाला काय वाटते?

तुमचे ते विकिपिडियावाले जे काही करतात ती पहिली पायरी आहे का?