राजकीय रणधुमाळी

ते म्हणतात ना, यथा प्रजा तथा राजा. बाकी भारतापुढे सलमान खान चे लग्न, सचिनचे शंभरावे शतक, राहुल गांधी हे पंतप्रधान होनार की नाही असे महाभयंकर प्रश्न असतान कोण फालतु महागाई, ऊर्जा, वाहतूक, भ्रष्टाचार वगैरे कडे लक्ष्य देतो हो.

नगर परिषदांच्या निवडणुकीनंतर आता जि.प. आणि पंचायत समितीच्या निवडणूक ही पायवाट पुढे आमदार-खासदार या मुख्य रस्त्याकडे जाणारी असली तरी विकासाच्या नावाखाली येणारे शासनाचे सर्व पॅकेजेस जिल्हा परिषद आणि पंचायत समितीमध्ये येऊन थांबतात. खेडी तालुके यांचा विकास साठ-वर्षांपासून मंदगतीने होतच आहे. तेव्हा या निवडणूका नेत्यांच्या प्रत्येक पिढींचे पुनर्वसनासाठी आवश्यक असतात. तेव्हा त्यांच्यासाठी निवडणुकीसारखा मोठा धंदा नाही. काका, भाऊ, पुतणे, आप्पा, दादा, हे सर्व आपापल्या जागा बुद्धीबळाच्या सोंगट्याप्रमाणे ठरवलेल्या चाली चालतात. स्वार्थाआड येणार्‍यावर मात करण्याचा प्रयत्न करतात. आपण ही सर्व सोंगं आणि राजकीय खेळ्या व्यवस्थित बघायच्या आणि आपण आपलं गालातल्या गालात हसत राहीलं पाहिजे. उगाच अस्वस्थ होण्यात काही फायदा नाही,नसतो. [धनंजयही आपला नसतो आणि गोपिनाथदादाही आपले नसतात] आपण विचार करुन मतदान केले तरी आपण ज्याला मतदान करतो तो निवडून येत नसल्यामुळे वीजेचे भारनियमन, महागाई, खड्यातले रस्ते, पाण्याची असुविधा, घाणेरड्या नाल्या, रस्यावर तुंबलेली गटारे यांना सोसण्याशिवाय पर्याय नाही. बाकी, सच्याचे शंभरावे शतक, राहुल गांधी उत्तरप्रदेशात किती 'शिट्स' आणतात आणि येत्या महिन्या दोन महिन्यात का होईना सहाव्या वेतन आयोगातील पगाराचे तुंबलेले येरीयर्स मिळतील काय हे सध्या माझ्यासमोरील मोठे प्रश्न आहेत. -दिलीप बिरुटे

कुणी राजकारण शिकावे ते "पवारां" कडून.....

कसेल घंटा राजकारण? तकलादू ,पोकळ पायावर पक्षाची स्थापना,स्वतःची नातलगांची तुंबडी भरणे. एवढा मोठा 'मुत्सद्दी' वगैरे विशेषणे असूनही ५४५ पैकी फक्त ९ खासदार.

ह्या हातापाईत कुठे महागाई, ऊर्जा, वाहतूक, भ्रष्टाचार वगैरे (तुलनेने) गौण गोष्टी दिसत नाहीत. अण्णा हजारे सन्यस्थ झाले काय..? इतक्यात काही कळ्ल नाहि....

अण्णांचे कौतुक असणारे आणि त्यांना समर्थन असल्याची ग्वाही देणारे येताजाता त्यांच्या आंदोलनाला शालजोडीतला आहेर का देत असतात हे काही समजले नाही ....किंबहुना हे अश्या प्रकारचे जाहीर समर्थन आमच्यासारख्यांसाठी तरी निदान अगम्य आहे बुवा? ह घ्या....डॉ ...... बाकी ह्या प्रश्नाचे उत्तर सध्या संभ्रमावस्थेत असलेल्या सेनेकडे देखिल नाही.....बाकी सेनेबद्दल जितके बोलू तितके कमी....तरीही न रहावून सेनेचे आद्य चाणक्य श्री संजय राऊत यांना एक अनावृत्त पत्र पाठविण्याचे धाडस केले होते ..त्याचे त्यांनी दिलेले उत्तर मुळ मुद्द्यास हात घालणारे जाणवले नाही...इथे पत्र देण्याचा प्रमाद करतेय ..काय माप काढायची आहेत ती सदस्यांनी यथाशक्ती काढून घ्यावीत हि नम्र विनंती.... पत्र क्रं १ संजयजी! सस्नेह जयमहाराष्ट्र! याच पवारांच्या श्रीमुखात हरविंदरने भडकवल्यावर कुणी तरी आपल्या आप्तांपैकी स्वर्गवासी झाल्यासारखे तुंम्ही रुदन केले होतेत्..आणि पवार कसे सर्वकष नेते आहेत महाराष्ट्राचे स्वाभिमान इत्यादी आहेत अश्याप्रकारचे संपादकिय सामनामधे प्रसवले होतेत....पवारांचे गोडवे गाताना तुमची लेखणी थकत नव्हती....आता उद्याच्या सामनातील संपादकिय लिहिताना तुंम्ही पवारांवर शरसंधान करत त्यांचे व पर्यायाने राष्ट्रवादीचे वाभाडे काढाल.....पण संजयजी एक विसरू नका "बुंद से गयी वो हौद से नही आती"...आमच्यासारख्या अतिसामान्य निष्ठावान शिवसैनिकांचा जीव हे सगळ बघून तिळ तिळ तुट्तो हे तुंम्हास सांगून उमजणार नाही....आनंदच्या वडिलांनी प्रकाशकाकांनी सेनेसाठी रक्ताचे पाणी करत दिघेंच्या खांद्याला खांदा लावून आमच्या ठाण्यात सेना वाढवण्यात रुजवण्यात आपली उभी हयात घालवली..... ठाण्यात सेना उभी रहाताना आंम्ही स्वतः बघितली आहे आणि त्याच सेनेबरोबर आंम्ही देखिल घडत गेलो....धर्मवीर आनंद दिघे ,गणेश नाईक ,सतिश प्रधान,प्रकाश परांजपे,साबिर शेख ,मोदा जोशी,राम कापसे यांच्या सारख्या सेनेच्या शिलेदारांनी दिवसरात्र एक करत ,रक्ताचे पाणी करत ,प्रसंगी तेंव्हा वाहनांच्या रैलचेलीच्या अभावी सतत पायपीट करत माननिय शिवसेनाप्रमुखांचे विचार जनमानसांत रुजवण्याचे कठिण व दिव्य कार्य केले.....सेनाप्रमुखांच्या राष्ट्रवादी विचारांचे तेंव्हा चेतवलेले स्फुल्लींग आजतागायत सेनेचा भगवा आमच्या ठाण्यात डौलाने फडकवत ठेवण्यात महत्वाचे योगदान देत आलय्..पण कालानुरुप परिस्थिती बदलली ...८०% समाजकारण व २०% राजकारण करणारी सेना जेंव्हा ८०% राजकारणात उतरली तेंव्हापासून परिस्थिती बदलली....मधल्या काळात दिघेंच्या नेतृत्वाखाली ठाण्यात सेनेने कायापालट करुन दाखवला....दिघे सगळ्यांना एकत्र घेऊन काम करण्यास अग्रक्रम देत ....दिघेंच्या कार्यकाळात सेनेची पकड जरादेखिल ढिली पडली नाही किंबहुना ती त्यांनी जाणिवपुर्वक कमी पडू दिली नाही.. मधल्याकाळात दिघेंचे खच्चिकरण करण्याचा देखिल प्रयत्न सेनेच्या काही नेत्यांकडून झाला....पण सेनेशी एकनिष्ठ असणार्‍या ठाणेकरांनी सतत दिघेंची साथ दिली.. सामान्य जनतेला दिघेंचा मोठा आधार होता.रात्री बेरात्री त्यांच्या दारात मदत मागण्यास गेलेल्या ठाणेकराला त्यांनी कधी विन्मुख पाठवले नाही...आणि २००१ साली एका क्षुल्लक अपघातात दिघे गेले ..त्यांच्या जाण्याबद्दल देखिल अनेक प्रवाद आहेत्....ते गेले कि घालवले गेले हे ज्याने केले असेल तोच जाणो ....झपाट्याने वाढलेल्या ठाण्याने दिघेंच्या जाण्यानंतर आपला आनंदच गमावला......दिघेंच्या जाण्याने तयार झालेली पोकळी त्यांच्याच तालमीत तयार झालेल्या एकनाथ शिंदे यांनी भरुन काढण्याचा बराच प्रयत्न केला त्यात ते काही प्रमाणात यशस्वी देखिल झाले....पण तो पर्यत पुलाखालून आणि वरुन बरेच पाणी वाहून गेले होते....पैशाची आणि सत्तेची धुंदी सेनेतल्या वरच्या फळीतल्या नेत्यांना नगरसेवकांना ,स्थानिक नेत्यांना चढली होती....आणि त्याचमुळे सेनेच्या मुळ उद्देशाशी फारकत घेत फक्त स्वत:च्या प्रगतीतच फक्त या सगळ्यांनी अधिक रस घेतला...व त्याचमूळे सेनेची सर्वसामान्यांशी जोडली गेलेली नाळ तुटली....जनप्रतिनिधींमधे एक प्रकारची गुर्मी आणि बेदरकारिता वाढीस लागली.....त्याच काळात सेनाप्रमुखांच्या आजारपणामुळे त्यांचा शिवसैनिकांशी होत असलेला थेट संवाद क्षीण होत गेला...आणि सेनेतल्या कुरघोडी वाढीस लागल्या...याच काळात सेनेतल्या बर्‍याच नेत्यांनी सेनेशी फारकत घेत राष्ट्रवादी व काँग्रेस पक्षाशी घरोबा केला...सेनेचे खच्चीकरण करण्याचे अथक प्रयत्न या सेना सोडून गेलेल्यांनी केले...सेनाप्रमुखांच्या विचारांवर निष्ठा असण्यार्‍यांनी त्यांचे प्रयत्न सफल होऊ दिले नाहीत्....पण हि गळती सुरुच राहिली...आणि राज यांच्या सेना सोड्ण्याच्या निर्णयाने या गळतीने कळस गाठला....स्वत:च्या वैयक्तिक अहंकारापायी दोन्ही ठाकरेंपैकी एकानेही सामंजस्याची भुमिका घेतली नाही आणि मनसेचा जन्म झाला....मनसेच्या जन्माने सेनेचे नुकसान आपण लोकसभा निवडणुकांमधे बघितलेच.... मधल्या काळात इतर पक्षातील सदस्यांना सेनेने सामावून घेण्याचा नविन पायंडा पाडत नव्याने खोगिरभरती सुरु केली सेनेचा हाच निर्णय सेनच्या मुळावर आला हे मान्य करण्याइतका परिपक्वपणा नविन सेना नेतृत्वाकडे व सेनेच्या चाणाक्यांपाशी असावयास हवा........इतरांवर टिका करताना स्वतःवर होणारी टिका देखिल पचवण्याची ताकद राजकिय नेतृत्वाकडे असायलाच हवी पण या भुमिकेशी सेनेचा दुरान्वयानेही संबंध नाही..... "हम करे सो कायदा' या न्यायानेच पक्ष चालवायचा या हेकेखोर भुमिकेमुळे सेनेचे सर्वाधिक नुकसान झाले आहे....अण्णा हजारे यांच्या आंदोलनासंदर्भात सेनेने घेतलेल्या धरसोड भुमिके बद्दल देखिल शिवसैनिकांच्या मनात रोष आहे.......माझ्यासारखे असे कित्येक शिवसैनिक आहेत ज्यांनी आजतागायत सेनेची साथ सोडली नाही ..आणि भविष्यातही आंम्ही अखेरच्या श्वासापर्यंत सेनेबरोबरच राहू ... लिहीण्यासारखे खुप काही आहे पण आपल्याच प्रिय पक्षावर टिका करताना देखिल अतिव दु:ख होतय.... म्हणून इथेच थांबते.. अतीअवांतर--काही प्रतिक्रिया- आनंद परांजपे यांची लाचारी आणि त्यांनी केलला विश्वासघात बघून आनंद दिघे आणि प्रकाश परांजपे यांची आत्मे आज स्वर्गात रडत असतील.....आनंद यांनी वडीलांच्या नावाला काळीमा तर फासलाच पण नैतिक अधःपतनाची देखिल हद्द केली सेनेच्या चाणक्यांना आनंद दिंघेचे मोल निदान आज तरी समजले असावे. येताजाता सांप्रदायिक आणि जातियवादी असल्याचा ठपका ठेवत भाजपा सेनेच्या नावाने शिमगा करणार्‍या राष्ट्रवादी काँग्रेसला भाजपाचे धनंजय मुंडे आणि सेनेचे आनंद परांजपे यांच्यासारखे त्याच तथाकथित सांप्रदायिक पक्षांचे आमदार खासदार आपल्या पक्षात बरे चालतात...? बाहेर पडलेल्या प्रत्येकाला चार आण्याचा म्हणुन हिणवण्यापेक्षा सेनेने वेळीच पावले उचलत आत्ममंथन करावे नाहीतर काही वर्षात सेनेची अवस्था फक्त नेतेच आहेत आणि कार्यकर्ते नाहीतच अशी व्हायची...-शिवसैनिक वाघ हा वाघच रहातो कायम त्याची कधी शेळी होत नाही....पण तो वाघ यांना आयुष्यभराला कायमचा पुरणार नाही हे सत्य सेनेच्या चाणक्यांना पचवता येत नाही...सदैव काय बाळासाहेबांवरच अवलंबून रहाणार का सेना? जय हिंद ! जय महाराष्ट्र! पत्र क्रं २ संजयजी! आनंद परांजपे यांना सेनेने नगरसेवक पदाची उमेदवारी देखिल नाकारली होती पाच वर्षापुर्वी....प्रकाश परांजपे यांच्या निधनानंतर सहानुभुतीच्या लाटेवर स्वार होण्यासाठी आनंद यांना सेनेने बिनदिक्कत उमेदवारी देऊ केली...तेंव्हा देखिल ठाण्यात आनंद परांजपे यांची पत चार आण्याची देखिल नव्हती....उमेदवारी देताना सेनेने हा विचार केला नाही कि आनंद यांची लायकी नसताना त्यांना उमेदवारी देऊन कित्येक वर्ष तळागाळात प्रामाणिकपणे काम करणार्‍या एका शिवसैनिकाचा पक्षाच्या उमेदवारीचा हक्क आपण मारत आहोत.....आनंद यांना उमेदवारी न देता इतर एखाद्या सर्वसामान्य प्रामाणि़क निष्ठावान कार्यकर्त्याला उमेदवारी दिली असती तरी ठाणे शहरात तो निवडून आलाच असता याला कारण स्व आनंद दिघे आणि माननिय बाळासाहेबांची पुण्याई .पण तेंव्हा सेनेने सारासार विचार न करता पक्षस्वार्थासाठी बेरजेचे राजकारण केले ....पहिल्यांवेळेस परांजपे निवडून आले तो मतदारसंघ आमचाच होता...मतदारसंघात परांजपेंनी काय काम केले हा संशोधनाचाच विषय होता तेंव्हा देखिल.... पण त्यांना उमेदवारी देण्याचा निर्णय चुकला होता ह्याची उपरती सेना नेत्यांना होणार का? व त्याही पेक्षा ती चुक लोकांसमोर मान्य करण्याचा प्रांजळपणा सेनानेते करणार का?.....पण एकुणच भारतिय राजकारणाची पत पुर्णपणे घसरली आहे आताशा....नैतिकता, निष्ठा , वैचारिकता ,तत्वनिष्ठा,राष्ट्रप्रेम हे शब्द फक्त लेखात वापरण्या पुरतेच उरलेत....बाकी वैयक्तिक आयुष्यात या शब्दांना व मुल्यांना मुळीच स्थान उरले नाही.....दुसर्‍या पक्षांतुन येणार्‍यांना पदे देऊन सेनेने आपल्याच लोकांवर बरेचदा अन्याय केलाच आहे....धरसोड वृत्तीने पक्षबदल करणार्‍यांना खरे पाहता पक्षात कुठलेही स्थान देणे उचित नाही पण हे चुकीचे पायंडे राजकिय पक्षांनी स्वार्थासाठी पाडले आणि त्याच चुकांची फळे आज सर्वच पक्ष चाखित आहेत्...सेना भाजपा इतर पक्षांपेक्षा वेगळे होते कारण भाजपा एक वैचारिक बैठक असलेल्यांचा पक्ष म्हणून व सेना सर्वसामान्यांसाठी लढणारा पक्ष म्हणुन जनमानसात परिचीत होता....पण सध्या आजुबाजुस बघतो तेंव्हा सेनेचा साधा शाखाप्रमुख देखिल पेजेरो शिवाय फिरताना दिसत नाही... हि सगळी सुबत्ता वरच्या कमाईतून आलेली असते हे न समजण्याइतकी जनता दुधखुळी नाही....महाराष्ट्राचा बिहार होतोय अशी ओरड बरेच जण करत असतात सतत पण सध्याच्या फोडाफोडीच्या राजकारणाचा प्रत्यय घेतल्यावर महाराष्ट्र देखिल बिहार उत्तरप्रदेशच्या वाटेवरुनच मार्गक्रमणा करतोय हे सिद्ध होते.....राष्ट्रवादीच्या जन्मापासून महाराष्ट्रातील राजकिय वातावरण पुर्णपणे गढूळ झालय हे कटू सत्य आहे...राष्ट्रवादीच्या फोडाफोडीच्या राजकारणाने एक सिद्ध होतय की या पक्षाकडे स्वतःचा असा कोणताच विचार नाही त्यामुळे सच्चा कार्यकर्ता घडवण्याची ताकद या पक्षात नाही...पैशातून सत्ता आणि सत्तेतून पैसा ' हाच काय तो यांचा आणि यांच्या अखंड जगात भ्रष्टाचाराचे नायक अर्थात पर्यायाने परिंमाण ठरलेल्या पक्षप्रमुखांचा विचार ...तुमच्या प्रिय पवारांचा असा उलेख कदाचित आपणास रुचणार नाही पण जे सत्य आहे ते कुणीही कितीही लपवले तरी लपणार नाही.तुंम्ही कितीही पवारांचे गोडवे गा पण पवार हेच महाराष्ट्राच्या अधोगतीला आणि राजकिय अधःपतनाला कारणीभूत होत आहेत.. जय हिंद! जय महाराष्ट्र!

सुनिलजी आधी निट वाचनाचे कष्ट घेण्याचे उपकार करा आमच्यावर.....मी विचारांबद्दल लिहिलय्...पक्ष वेगळे असले तरी विचार तर एकच होते..जे मी स्वतः अनुभवलय ,ऐकलय पाहिलय तेच लिहिलय....उगीच टंकायच म्हणून टंकलेले नाही....

संजय राऊत यांचे मोघम उत्तर इथे टंकते आहे..... फार मुद्देसुद इत्यादी नसल्यामुळे घोर निराशाच झाली खरे तर..... "Sanjay Raut aanand paranjpe yanche shivsenetil yogdan kay ahe hey tumhala sangayla nako...fakt tyanche vadil prakash paranjpe yancha nidhna-nanter fakt tyancha mulga mhnunch tyanna sandhi milali.aanand paranjpe yanni shivsene sathi kiti khasta khallya? hey thane-karanna mahit ahe.prakash paranjpe aani aanand paranjpe yanmadhe jamin-aasmanacha farak ahe.khasdar mhnun aanand paranjpe yanni shivseneche char-aanyache hi kaam kelele nahi hech satya ahe.tarihi aapan jya bhavna vyakt kelyat tyacha me aadar karto..." कसे आहे ?सेनेबद्दलचे प्रेम,बाळासाहेबांवर निष्ठा वगैरे स्वतःचीच मक्तेदारी समजणार्‍यां विद्वानांकडून समजूतदारपणाची अपेक्षा व्यर्थ आहे......

अण्णांचे कौतुक असणारे आणि त्यांना समर्थन असल्याची ग्वाही देणारे येताजाता त्यांच्या आंदोलनाला शालजोडीतला आहेर का देत असतात हे काही समजले नाही ....किंबहुना हे अश्या प्रकारचे जाहीर समर्थन आमच्यासारख्यांसाठी तरी निदान अगम्य आहे बुवा? ह घ्या....डॉ ...... हाहाहा जमेल तसा लवकरच खुलासा केल्या जाईल. :) तुंम्ही कितीही पवारांचे गोडवे गा पण पवार हेच महाराष्ट्राच्या अधोगतीला आणि राजकिय अधःपतनाला कारणीभूत होत आहेत.. ठाणेकर शिवसैनिक म्हणून आपले तपशिलवार पत्र वाचायला आवड्ले. पण 'महाराष्ट्राच्या अधोगतीला आणि राजकिय अधःपतनाला' पवार साहेब कारणीभूत आहे या शब्दांनी आम्हाला बॉ लैच वाईट वाटले. बाकी, पत्रात तुम्ही 'आम्ही करुन दाखवलं' अशी सतत आकाशवाणी करणार्‍या पुंगट नेतृत्त्वाबद्दल काही लिहायला पाहिजे होतं बॉ. -दिलीप बिरुटे

aanand paranjpe yanche shivsenetil yogdan kay ahe hey tumhala sangayla nako...fakt tyanche vadil prakash paranjpe yancha nidhna-nanter fakt tyancha mulga mhnunch tyanna sandhi milali. यालाच घराणेशाही म्हणावे का..?

हे सगळ बघण्यापेक्षा बाळासाहेबांनी शिवसेना विसर्जीत करावी ........का?

'छातीठोकपणे होय, मला शिवसेना आवडत नाही अगदी बाळासाहेबांसकट आणि म्हणूनच मी बाहेर पडतो आहे असे कुणी का म्हणू धजत नाही. ' हे धाड्स जो कुणी करेल त्याला मर्द म्हणावयास हरकत नाही...? त्याहीपेक्षा 'घुसमट' या शब्दाची व्याख्या आता खरच सेनेच्या अनुषंगाने नव्याने करावयास हवी......कारण सेना सोडून जाणारे कायम "घुसमट" हे कारण देतात काँग्रेसला रामराम करणारे "पक्षाने केवळ वापर केला" असे देतात्...आणि राष्ट्रवादीला सोडचिठ्ठी देणारे स्थानिक नेत्यांच्या "दडपशाहीला(दादागीरी किंवा आव्हाडगीरीला) कंटाळून" इतर पक्षात प्रवेश करतात.... पक्ष सोडण्याबद्दल आ़क्षेप नाही पण नेहमी बहुतांश पक्ष सोडणारे नेते विरुद्ध विचारसरणीच्या पक्षात प्रवेश करतात आणि त्यास वर नमुद केलेली कारणे देतात तेंव्हा गंमत वाटते.....

याच पवारांच्या श्रीमुखात हरविंदरने भडकवल्यावर कुणी तरी आपल्या आप्तांपैकी स्वर्गवासी झाल्यासारखे तुंम्ही रुदन केले होतेत्..आणि पवार कसे सर्वकष नेते आहेत महाराष्ट्राचे स्वाभिमान इत्यादी आहेत अश्याप्रकारचे संपादकिय सामनामधे प्रसवले होतेत

८० च्या दशकात सुरुवातीला पवार्-ठाकरे एकत्र (प्यायला) बसतात अशी उपनगरांमध्ये अफवा असायची . त्यावेळी आम्हाला तो विनोद वाटायचा पण नंतर कळून चुकले की ती अफवा नसावी.

स्वतःच्या तथाकथित कृष्ण सुदामा स्टाईलच्या मैत्रीची ग्वाही दोन्ही नेते येता जाता देतच असतात....

दोन काका गेल्यानंतर पुढे काय ? अजित पवार / राज ठाकरे / उद्धव ठाकरे आणि काँग्रेस ( राहुल ब्रिगेड) यांच्यामधे कोण सरस ठरणार हा महाराष्ट्रापुढचा प्रश्न आहे .. सध्या तरी १ . अजित पवार (माझी आवड नाही , पण सत्ता , पैसा अनुभव आणि काकांची पुण्याइ यामुळे पारडे जड आहे) २. राज ठाकरे ..(स्वतंत्र पक्ष आणि तरुणांमधे लोक प्रियता याच्या बळावर अपेक्षा ३. काँग्रेस ( अनादी अनंत...काय बोलायचे ..) ४. उद्धव ठाकरे ..यांना सहानुभुतीचा फायदा एकदाच मिळणार आहे ..पण हळु हळु अवस्था बिकट होइल असा अंदाज