टीन एजर्स आणि एस टी डी

दुवा इथून उघडत नाहीये.
मनाचा ब्रेक उत्तम ब्रेक.

There’s a lot of 18-year- olds, 19-year-olds who get diagnosed with HIV, probably a lot more than you think.

अत्यंत अस्वस्थ करणारं वाक्य आहे. एकुण लेखच अस्वस्थ करणारा आहे. सुरक्षित रहायला काहि उपाय आहे का ?

मुलांनी अतिशय चांगल्या प्रकारे लेख लिहीला आहे. खूप माहिती मिळाली. हा प्रश्न तसा अवघडच आहे. आई-वडिलांशी म्हणावे तसे स्पष्ट बोलणे नसल्याने तसेच मिडल स्कूलमध्ये मुलांवर थोडी कमी बंधने आल्यानेही असेल, किंवा त्या वयात नैसर्गिक ऊर्मी अतिप्रबळ ठरत असल्याने आणि त्यात भर म्हणून संधी असल्याने असेल पण अनेक मुले या वयातच सेक्शुअली अ‍ॅक्टिव होतात असे दिसते.

लेखात सांगितलेल्या उपायांखेरीज आपण अजून एक गोष्ट करू शकतो ती म्हणजे मुलांचा या वयातला वेळ बॉयफ्रेंड-गर्लफ्रेंडच्या मानसिक चक्रात अडकल्याने कसा जातो ह्यावरूनही बोलू शकतो. कदाचित अनेक मुलांना ह्या विषयावरून बोललेले आवडणार नाही (कधीकधी आवडत नाहीच), अशा भितीने आईवडिल बोलत नाहीत. मुलांना आवडले नाही तरी आईवडिलांनी मुलांना आपल्या वेळेचे आपण काय करत आहोत यावरून वेळीच जागरूक करणे महत्त्वाचे आहे असे मला वाटते. त्यासाठी आईवडिलांनी स्वतःलाही थोडीफार शिस्त लावणे महत्त्वाचे ठरते.

छान लेख. तुमच्या मुलाचे आणि त्याच्या टीमचे अभिनंदन.

डॉ . च्या विषयावर घाला..

विषय काळजीचा आहे हे मात्र नक्की

मॉडर्न चाइल्ड सायकॉलॉजी वैग्रे काहिही म्हणत असो पण

पण हे आपल्याला पटलं.
निव्वळ लैंगिक शिक्षणच नको त्या जोडीला मुलांवर पालकांची नजर हवीच.

मोबायील फ्वान आल्यापास्न एशटीडी कमी झाल्यात. लायन नाय अन काय नाय.

अतिशय गंभीर विषय. मावशी म्हणून भाच्यांशी या विषयाची केलेली चर्चा आठवते. त्यांना सुद्धा आई - बाबांपेक्षा लहान ( म्हणजे जनरेशन गॅप कमी म्हणून ) मावशी बरोबर बोलतांना मोकळेपणा जाणवला असावा.
मला स्वत:ला ( आणि माझ्या भावालाही .... एकाच वेळी :( )माझ्या आईनी आम्ही पाचवी सहावीत असताना अ‍ॅनॅटॉमी व फिजियॉलॉजी विषयी जुजबी माहिती दिली होती... त्यानंतर आठवीत असतांना शाळेत पुर्ण माहिती मिळाली आणि त्याच उन्हळ्यात सुट्टी साठी आलेल्या ( डॉक्टर ) ताईनी माझ्या सर्व शंकांचे निरसन केले. त्यामुळे मी स्वतःला भाग्यवान समजते.

मला आलेल्या अनुभवावरून मला वाटते की आईवडिल व मुले जरी या बाबतीत एकमेकांशी बोलण्यास फारशी उत्सुक नसतिल तरी कुटुंबातील अन्य वडील मंडळीनी देखिल या बाबतीत मुलांशी चर्चा केल्यास मुलांचे शंका निरसन होण्यास मदत व्हावी व त्याच वेळी किंवा ईतर वेळी मन मोकळे करण्यास एक विश्वास निर्माण व्हावा.

मुलांना या गोष्टी कशा सांगाव्यात याविषयी कोणी मार्गदर्शन करेल का? अवघड जागेचं दुखणं आहे खरं!!

आमचे श्री. सुभाष गुगळे काका हे खरे द्रष्टे म्हणायला हवेत. लहानपाणापासून त्यांनी आमच्या चेतन सरांवरती अगदी बारीक लक्ष ठेवलेले होते.

वयात आलेल्या मुलीलाच नव्हे तर मुलाला देखील जपायला हवे हे त्यांनी आपल्या कृतीतून दाखवून दिले.

लालयेत् पञ्चवर्षाणि दशवर्षाणि ताडयेत्
प्राप्‍ते तु षोडशे वर्षे पुत्रं मित्रवदाचरेत्

ह्या पलिकडे अजून काय बोलणार? भारतीय संस्कॄती महान का हे अशा वेळी कळते. आपल्याकडे जे आहे ते नीट समजून न घेता खोट्या चकमकाटाच्या मागे धावलं की परिणाम चांगले होतील कसे?

टीन एजर्स आणि एस टी डी
पहिल्यांदा जेव्हा ह्या लेखाचे शिर्षक पाहिले तेव्हा वाटलं चावट संवाद करणार्‍या मंडळींसाठी वर्तमान पत्रात ज्या फोन नंबरच्या जाहिराती येतात त्या विषयी काही लिहलेय की काय ! नंतर लेखिकेचे नाव वाचल्या नंतर ती शंका मिटली ! ;)
असो...
चांगला विषय आहे, तुमच्या मुलाचे कौतुक करावेसे वाटते की या संबंधी त्याने विचार तर केलाच, पण तो विचार त्याने इतरां पर्यंत देखील पोहचवला.
अमेरिकेचा विचार केला तर स्वैराचार हा कळसाला पोहचलेला दिसतो,शाळकरी मुलांच्या मधील स्वैराचार हा तिथला चिंतेचा विषय ठरला आहे.
जेव्ह्या "त्या" वयात मन वेगळ्याच विश्वात असते तेव्हा एसटीडी चे धोके गंभीर बनतात !
एक गोष्ट लक्षात घेणे फार महत्वाचे आहे ती म्हणजे इंटरनेटवर उपलब्ध असलेल्या पॉर्नोग्राफिक कंटेन्ट पैकी 89% हे फक्त अमेरिकेत निर्माण होते,दर ३९व्या सेकंदला अमेरिकेत एक पॉर्न व्हिडीयो तयार केला जातो.यावरुन एक लक्षात येते की या देशातली नैतीक मुल्ये किती खालच्या पातळीवर गेली आहेत ! आणि त्यामुळेच एसटीडी ही एक गंभीर समस्या निर्माण झाली आहे.सध्या अमेरिकेत ग्रुप सेक्स चा ट्रेंड आहे ! (संदर्भ :--- https://goo.gl/U6SSU )
स्वाती२ यांच्या मुला सारखा विचार करणारी किशोर मुले फार कमी असावीत असे वाटते कारण "संस्कारांचा आभाव"
पार्टी ड्रग्सचा मोठ्या प्रमाणात वापर होत आहे आणि याचे लोण आता आपल्या हिंदुस्थानात देखील पोहचले आहे.
या पार्टी ड्रग्स मधेली काही तर इतकी भयानक आहे की ज्या मुलीवर अत्याचार होते ते तिला कळत देखील नाही,कारण हे ड्रग्स स्मॄती नष्ट करतात ! मुलींनी पार्टीज मधे ड्रिंक्स घेणे टाळले पाहिजे कारण बर्‍याच वेळा या ड्रिंक्स मधुनच ड्रग्सचा डोस दिला जातो,मुलांची गोष्ट विचारात घेतली तर त्यांनाही धोका आहेच.
काही मोहक क्षणांमुळे संपुर्ण आयुष्य नष्ट होते... आणि म्हणुनच किशोर अवस्थेतील मुलांना पालकांनी या बद्धल सांगुन जागरुक केले पाहिजे.
बाकी गर्ल फ्रेंड आणि बॉय फ्रेंडच म्हणाल तर हल्ली आमच्या कॉलनीतल्या मुली १ रु.ची अनेक नाणी हातात घेउन फोनबुथवर गुलुगुलु गप्पा मारताना दिसतात ! त्यांना बॉय फ्रेंड असण्याचा "अभिमान"असतो.गप्पात देखील तीच चर्चा !

काळ इतका बदललाय ? की संस्कॄती बदलत चाललीय ?

माझा संपूर्ण प्रतिसादच अवांतर असू शकतो. तसे वाटल्यास काढून टाकला तरी हरकत नाही.

@मदनबाण -

"असे पालक अमेरिकेत नाहीत का ? ते आधी स्पष्टपणे सांग मला. "
तुम्ही कोणत्या पालकांबद्दल असे म्हणत आहात? माझ्या पाहण्यात असे काँडोम घेऊन जा सांगणारे अमेरिकन पालक नाहीत. जेव्हा असे सांगितले जाते तेव्हा मुले लैंगिक व्यवहार करत आहेत ह्याची कल्पना असलेले पालकच केवळ असे सांगत असतील, ते सुद्धा मूल करतेच आहे ना लैंगिक व्यवहार मग निदान त्याला शारिरीक आजार तरी नकोत अशा विचाराने. मुळात मुलांशी स्पष्ट बोलण्याची भिती वाटणे हे कारण असते. ते चुकीचे आहे हे वरील लेखातून आलेच आहे, वेगळे सांगायचे कारण नाही.

तुम्ही म्हणता - "अत्यंत स्वार्थी विचार ! ... आपण ही समाजाचाच भाग असल्याने समाजाला "चांगल्या" गोष्टी देणे हे प्रत्येकाचे नैतिक कर्त्यव्य असते.मग दुसर्‍याचे घर जळते ना ! आपल्या घराला तर आग लागत नाही ना ! असला विचार कोत्या मनोवॄत्तीचे दर्शन घडवतो".

हे मान्य आहे. पण याचा अतिरेक झाला की आपल्याला मान्य होत नाही ना? म्हणजे उदा. एखाद्याची उपासनापद्धती, दैवते इ. ठरवण्याचे स्वातंत्र्य आपण मान्य केले आहे. पण ज्या लोकांना मनापासून वाटते की देवतांच्या, बुवा-ताईंच्या मागे लागून समाजाचे नुकसान होते आहे, अशा समाजाचे प्रबोधन करावे, तो चुकीच्या मार्गाने चालला आहे, चुकीच्या पद्धतीने नादी लागतो आहे, नको तेथे पैसे उडवत आहे (उदा. दारू, सिगारेट इ.) आणि ते मध्येमध्ये लुडबुड करतात, श्रद्धास्थानांना धक्के देतात. त्यांच्या अशा दबावाला अनेकदा आ़क्षेप घेतला जातो/घेतला गेला आहे याची अनेक उदाहरणे अगदी याही संकेतस्थळावरची दाखवता येतील. याचे कारण लोकांनी काय करावे याचे स्वातंत्र्य आपण काही प्रमाणात मान्य करत असतो. असे असताना लैंगिक व्यवहार कसे असावेत याबद्दल दबाव किंवा सुचवण्या आजूबाजूने शेजार्‍यांकडून, आल्या तर ते स्वातंत्र्य, खाजगीपणा अमान्य केल्यासारखे होईल. मुलांना वाढवताना शेअर्ड रिस्पॉन्सिबिलिटी हा विचार योग्य आहे, पण त्याचाही अतिरेक नको. आईवडिलांकडून किंवा मुलांचा ज्यांच्यावर विश्वास आहे अशा व्यक्तींकडून सूचना आल्यास ते अधिक उपयुक्त ठरते.

वरील सारख्या लेखांचे वैशिष्ट्य हेच आहे की असे लेख आपल्याला विचार करायला भाग पाडतात, अमूक केले तर काय होऊ शकते आणि तमूक केले तर काय होऊ शकते याबद्दलची माहिती हाती ठेवतात. तुमचे निर्णयाचे स्वातंत्र्य त्यात अध्याहृत धरलेले असते. मला हा पर्याय पटतो. शेजार्‍याच्या मुलांवर ल़क्ष ठेवून दबाव आणण्यापेक्षा त्याच्या हाती योग्य माहिती ठेवण्याचा हा पर्याय मला अधिक योग्य वाटतो. माझ्या घरातील व्यक्तीशी बोलताना मी जेवढी थेट माहिती देईन, किंवा थेट लुडबूड करेन तेवढी लुडबूड मी शेजार्‍याच्या घरात करू शकणार नाही. तेव्हा हे असे पर्याय उपलब्ध आहेत हे चांगले आहे.

यापुढची पायरी म्हणजे दोन पर्याय उपलब्ध असताना सारासार विचार (तुम्ही वर विवेक म्हटले आहेच) करून योग्य निवड करण्याचे शिक्षण किंवा मानसिकता आईवडिलांनी, शाळेने रुजवावी.

तुमचा दुसरा प्रश्न -"जर लग्न करताना व्यसनाधिनता आहे की नाही हे पहायले जाते तर स्त्री-पुरुषांनी लग्ना अगोदर शरीर संबंध प्रस्थापित केले होते का ? असा पश्न विचारला जाणे चुकीचे कसे ?"

अजिबात चुकीचे नाही. पण शुचिता आणि अक्षतयोनी या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत. एका किंवा अधिक निरोगी पुरुषांबरोबर किंवा स्त्रियांबरोबर संबंध आल्याने शारिरीक शुचितेला धक्का लागत नाही असे माझे मत आहे. मानसिक व्यवहारांत शारिरीक जवळीकेचे परिणाम दिसणे अगदी शक्य आहे. पण या चर्चेचा मुख्य प्रश्न एस टी डी म्हणजे शारिरीक परिणामांशी निगडीत आहे.

एकनिष्ठता हा उपयुक्त गुण आहे, पण कधीकधी त्याचे अवाजवी स्तोम माजवलेले असते. पूर्वी आमच्या आजोबांच्या वयाचे लोक आपल्या कंपनीसाठी कामे करीत ते एकाच कंपनीशी एकनिष्ठ असत, आता लोक अनेक जॉब बदलतात. पतीपत्नींमधील किंवा बॉयफ्रेंड-गर्लफ्रेंडमधील एकनिष्ठता ही नोकरी करणार्‍याच्या एकनिष्ठतेपेक्षा वेगळी नक्कीच आहे. पण जसे नोकरी सोडल्यानंतर तू मागील कंपनीशी एकनिष्ठ आहेस, माझ्याशी नाही, असे पुराव्याखेरीज म्हणणे जसे योग्य ठरणार नाही तसेच तू मागील स्त्रीशी एकनिष्ठ आहेस, माझ्याशी नाही असे काही पुराव्याखेरीज म्हणणे योग्य नाही. मागील संबंधांमधून बाहेर पडलेल्या व्यक्तीशी संबंध ठेवणे हे गैर नसावे.

"नैतिकतेची चाड /तमा न बाळगता केलेले आचरण म्हणजे व्यभिचार.थोडक्यात सत्-असत् विवेक बुद्धी गहाण ठेवुन केलेले आचरण.

हे मान्य आहे. पण आपण किशोरवयातील मुलामुलींबद्दल बोलत असलो तर त्यांना व्यभिचार कळत नाही. त्यांना ते जे काही करतात, त्याचे परिणामही कळत नाहीत. अमेरिकन मुले या बाबतीत पीअर प्रेशरला चटकन बळी पडतात असे आपण म्हणू शकतो, पण अनैतिकता हेच त्यांचे वैशिष्ट्य आहे असे समजणे योग्य नाही.

@ गवि, प्रश्नाला प्रश्न जरूर म्हणावे. अमेरिकेत हा प्रश्नच नाही असे माझे मत नाही. मदनबाण यांनी एक विधान केले आहे ते असे की "यावरुन एक लक्षात येते की या देशातली नैतीक मुल्ये किती खालच्या पातळीवर गेली आहेत ! " आपण आज जालावर टाईम्स ऑफ इंडिया उघडून पहिल्या पानावर पाहिले तर कोणी असे म्हणावे का "बघा ज्या देशातील महत्त्वाच्या वृत्तपत्राच्या पहिल्या पानावर असे सॉफ्ट पोर्न म्हणावे असे फोटो असतात, त्या देशातील नैतिक मूल्ये किती खाली गेली असतील!"

तर असे सरसकट काही नसते. आपण माध्यमांमधून जे ऐकतो ते केवळ झरोक्यातून बघण्यासारखे असते. प्रत्यक्ष पाहिल्यावर असे दिसते की माणसे सर्वत्र सर्व प्रकारची सापडतात.

काही लोक वेषांतर करुन आल्याचा सशंय येतो आहे ;)

स्वातीताई २, धन्यवाद.
तुझ्या मुलाचे कौतुक वाटले.
नुकत्याच झालेल्या भारतवारीत माझा मुलगा आजारी पडल्याने त्याला आमच्या डॉ. कडे घेऊन गेले होते.
त्यांच्याशी गप्पा (तब्येतीच्या) मारताना त्यांनीच मुलाशी आता या विषयावर बोलायला हळूहळू सुरुवात करा म्हणून सुचवले आहे. तू सुचवलेले पुस्तक मिळवते आणि मुलाला वाचायला देते. गर्लफ्रेंड्/बॉयफ्रेंड या प्रकरणात मुलाने तणावग्रस्त होवून वेळ वाया घालवू नये असे मनापासून वाटते. भारतातही मुले व मुली लवकर वयात येत असल्याची (व आणखीही धक्कादायक) माहिती डॉ. नी दिली.