का हो पेटलात एकदम.. युयुत्सुंना एक नम्र विनंती आहे. असे एकोळी आणि लिंकाळे धागे काढताना ते कसला त्रागा करतायत ते निदान ४-५ वाक्यात तरी नमुद करावे.

वो.. युयुत्सु काका आम्हाला विन्ग्लीश दुवे समजत नाही... मराठीत काय ते डकवा.... हवं तर काळे काकांची मदत घ्या

अंधश्रद्धा निर्मुलनाचे कार्य हे अडल्यानडल्यांच्या परीस्थितीचा गैरगायदा घेवून त्याना लुबाडणार्‍या भोंदू बुवांपासून जनजागृती करून त्याना योग्य दिशा दाखवणे या साठी केले जाते. सदगुरू गाडगेबानी देखील " जत्रामे फतरा बिठाया तीरथ बनाया सानी" असे म्हणत जनजागृते केली. भोळ्या बायाबापड्याना अंधश्रद्धेच्या चक्रातून सोडवले . नरबळी ,देवदासी सारख्या प्रथा या अंधश्रद्धेतून निर्माण झाल्या आहेत. वंशाला दिवा असावा या समजूतीपायी कित्येक अश्राप लहानग्या मुली बळी दिल्या गेल्या आहेत. मुलीला शिकवू नये या अंधश्रद्धेच्या पायी ज्योतिबा फुले नसते तर अजूनही कित्येक मुली प्राथमिक शिक्षणापासूनही वंचित राहिल्या असत्या. श्री युयुत्स्य जी आपल्याला मनापासून अंधश्रद्धा शिल्लक असाव्यात असाव्यात असे वाटते का? आपण ज्या शब्दात अंधश्रद्धा निर्मुलन चळवळी बद्दल लिहीत आहात ( दुसर्‍याच्या लिखाणाचा उदोउदो करीत आहात) त्यावरून अंधश्रद्धा टिकुन रहाव्या या साठी तुम्ही देव पाण्यात घालून ठेवत असावेत . एखाद्या गोष्टीसाठी मुद्दे संपले की लोक ज्या प्रमाणी शिव्याशाप देत आकांडतांडव करतात त्या प्रमाणे तुम्ही एका चांगल्या कार्याला शिव्याशाप देत आहात. तुम्हाला ज्या अंधश्रद्धा तीकून रहाव्यात असे वाटत असेल तर त्या श्रद्धा अंध नाहीत याचा योग्य उहापोह करा. योग्य व्यासपीठावर तुमची भुमीका मांडा. त्याची शास्त्रीय कसोट्यांवर मिंमासा करा .त्यात तथ्य असेल तर लोक स्वागतच करतील . त्यातुन फिकेउडून जाईल निके सत्व बाहेर येवूद्या. फलज्योतिष वरचा सर्वसामान्य माणसाचा विश्वास दृढ होईल ... कृपा करून हे असल्या अशोभनीय भाषेत निष्फळ धागे काढु नका.

लेखनाचे शीर्षक हे अशोभनीय वाटते. अर्थात हे ज्याच्यात्याच्यावर आहे. सुसंस्कृत भाषेत एखाद्या चांगल्या गोष्टीला " आयचा घो" असे म्हंटले जात नाही ( ऊदा: कोणी एखाद्याला आदराने भरसभेत "तुझ्या आयचा घो" असे म्हंटल्याचे , किंवा आदराणीय प्रमुख पाहुण्याम्च्या आयचा घो "असे बोलल्याचे ऐकीवात नाही. ते ऐकणारास आणि बोलणारास दोघानाही अशोभनीय आहे.) अर्थात मानणार्‍याने ती शिवी आहे असे मानले तर.. असो. धागा विस्तृत दिला असता त्यावर तुमचे विचार काय ते मांडले असते तर बरे झाले असते.

काय करायचं म्हणे ह्यात?

युयुत्सु साहेब या लेखात दिल्याप्रमाणे ताइत, गंडे (ज्याला लेखात चार्म्स म्हटले आहे) यांमुळे परफॉर्मन्स (क्रयशक्ती) वाढलेली दिसून आलेली आहे. _____ परंतु नाण्याची दुसरी बाजूदेखील असेलच ना? मांजर आडवे जाणे, अन्य तथाकथित अपशकुन यांमुळे या लोकांचीच क्रयशक्ती घटत देखील असेलच की. _______ शेवटी गोळाबेरीज एकच!!!!

यांमुळे या लोकांचीच क्रयशक्ती घटत देखील असेलच की. घटत नाही हो ती दुसर्‍या कामासाठी वापरली जाते ;)

अंधश्रद्धा नाहीच असे युयुत्सुंना म्हणायचे आहे का? आणि (कशाला म्हणायचे यावर जरी "वैचारीक" मतभेद असु शकले असे गृहीत धरले तरी एकदाका) आहे असे वाटत असेल तर त्याचे निर्मुलन करायचे नाही असे त्यांना म्हणायचे आहे का? का शिर्षकात सरसकट सगळ्याच प्रकारच्या "अंधश्रद्धा निर्मुलना"स विरोध आहे?

चार्म बांधल्यामुले 'चार्म' चा चार्म वाढत असावा काय?

छान धागा, सुंदर चर्चा. वाचतोय.. पु.ले.शु.

परस्पर विसंगत श्रद्धा असू नयेत एव्हढेच माझे म्हणणे आहे. आणि विज्ञान हेच सर्व समस्यांचा परिहार म्हणुन जेव्हा पुढे केले जाते फक्त तेव्हा माझे रक्त उकळायला लागते. मानसशास्त्र हे देखील एक शास्त्र आहे. कोणतेच शास्त्र हे संपूर्ण नसते. नवनवे शोध लागत असतात जुने सिद्धान्त कालबाह्य होत असतात. विज्ञा हेच सर्व समस्याचा परिहार आहे यात चूक काय आहे. कोणतीही गोष्ट कसोटीवर पारखून घ्व्यावी असे मानण्यात गैर काय आहे. विज्ञान हे योगायोगपेक्षा नियम प्रत्येक वेळेस सिद्ध झाला पाहिजे या तत्वावर आधारीत आहे. विज्ञानवाद्यांच्या आयचा घो हे शीर्षक जास्त सम्रर्पक झाले असते कारण दाभोळ्कर आणि नारळीकर यासरख्या व्यक्तींविषयी माझ्या मनात आता कोणताही आदर राहिलेला नाही. दाभोलकर ,नारळीकर त्यांच्या अगोदरच्या पिढीत गाडगेबाबा त्याही अगोदर महात्मा गांधी धोन्डो केशव कर्वे , ज्योतीबा फुले , किंवा त्याही अगोदर शिवाजी महाराज (आठवा: पुत्र पालथा जन्मला पातशाही पालथी घालेल ) तुकाराम महाराज किंवा त्यादेखील अगोदर गौतम बुद्ध ,वेळोवेळी झालेले चार्वाक श्री कृष्ण ( उदा: गोवर्धन्पूजा ) यानी लोकाना अंधश्रद्धा टाकून द्यावी म्हणून प्रवृत्त केले. अगदी जुने संदर्भ सोडले तर त्यात्या काळच्या अंधश्रद्धा नष्ट करून लोकाना त्या विळख्यातून बाहेर काडले होते. दाभोलकरानी बर्‍याच ठीकाणी अनेक भोन्दू बाबांचे बिंग फोडले आणि त्यांच्या विवीध लीला ना वाचा फोडून सामान्य भोळ्या लोकांची नाडणूक होण्यापासून वाचवले यात गैर कय आहे? नाव मुद्दामुन घेत नाही पण अंधश्रद्धा निर्मूलनासाठी अतिशय प्रसिद्ध असलेले एक महाराज मुंबईला माझ्या आजोळी एका कुटुंबाच्या घरी कशासाठी तरी आले होते. त्याना ज्या जागी बसायला आसन दिले होते तेथेच त्यांनी सर्वांच्या देखत मूत्र विसर्जन केले होते (सांगायचा मुद्दा एवढाच लोकाना शहाणे करायला निघालेल्या या महाराजाना स्वत:ला स्वत:चीच बेसिक स्वच्छता ठेवणे माहित नव्ह्ते). असो... अंधश्रद्धा निर्मुलनासाठी प्रसिद्ध असलेले महाराज...... या शब्दातच विरोधाभास आहे. अंधश्रद्दाविरोध करणारे स्वतःला महाराज कशाला म्हणवून घेतील? त्या गृहस्थानी सर्वादेखत मूत्रविसर्जन केले हे कोणत्य अपरिस्थीतीत घडले होते? एखादवेळेस सदर गृहस्थ आजारी असतील? पण कोणतीही व्यक्ती ( लहान बालके सोडून ) असे कृत्य सर्वासमोर करणार नाही. अर्थात अंधश्रद्धा निर्मुलकांचे हे व्यवच्छेक लक्षण नाही. रहाता राहिले ते फलज्योतीषाचे.... तो तुमचा व्यवसाय आहे. तुम्ही लोकाना सावध कराता की सावज करता याचा प्रश्न नाही. लोकानी अंधश्रद्ध रहावे ही तुमची इच्छा असावी . आणि ती कशी टिकेल यासाठी प्रयत्नशील रहाणे हे तुम्हाला आवडते. असो. तो ज्याचा त्याचा प्रश्न आहे. पण त्यासाठी एका चांगल्या उद्देशाने चालवलेल्या चळवळीला " आयचा घो" असल्या गालीवाचक शब्दाने का हिणवता आहात? तो शब्द जर वाईट नाहे असे तुम्हाला वाटत असेल तर तु तुम्ही स्वतःबद्दल आदराने स्वतःच्या नावासमोर लावून दाखवावा. हे आव्हान किंवा जे काय समजायचे ते समजा. असे शब्द वापरून आणि त्याचे समर्थन करून तुम्ही स्वतःचेच हसे करून घेत आहात आणखी काय सूज्ञास सांगणे न लगे. अर्थात सुज्ञासच.......

रिपप्रोड्यूसेबल आणि प्रेडिक्टेबल तत्व जी विचारप्रणाली सांगू शकते ती = शास्त्र. म्हणून जे शास्त्र नाही ते भाकड असे नव्हे. फक्त एक व्याख्या करायचा प्रयत्न केला.

मानसशास्त्र हे शास्त्र या निकषावर बसत नसेल तर आयुर्वेद , होमीओपाथी हे सुद्धा शास्त्र होणार नाही. कारण तेथे नियम सर्वंकश पणे लागू पडत नाहीत. एक औषध एकाला लागू पडेल ते दुसर्‍याला लागु पडणार नाही. उदा: इनो घेतल्याने एखाद्याला काहीच होणार नाही..एखाद्याची जलजळ कायमची थांबेल. अंडे खाल्याने एखाद्याची तब्येत सुधारेल तर एखाद्याला हगवण लागेल