लेख एकदम आवडला. मनापासून लिहीलेले जाणवले....
यावरून संत सोयराबाईचे भजन आठवले जे किशोरी आमोणकरांनी अप्रतीम गायले आहे:
अवघा रंग एक झाला, रंगी रंगला श्रीरंग ||
मी तू पण गेले वाया, पाहता पंढरीच्या राया |
देही असोनी विदेही, सदा समाधिस्त राही |
पाहता पाहणे गेले दुरी, म्हणे चोखीयाची महारी |... अवघा रंग एक झाला
मला वाटते हा "पंढरीचा राया" कुणाचा गाण्यात असतो, कुणाचा नाचात तर कुणाचा संशोधनात अथवा इतर कुठल्यातरी अभिजात कला/ज्ञानात दडलेला असतो. पण बर्याचदा तो आपल्याला माहीतच नसतो की आपला कशात आहे ते. त्याचा साक्षात्कार ज्या क्षणाला होतो त्या क्षणाला "पाहता पंढरीचा राया" सारखी अवस्था होते. ज्यांना ते कळते ते खरे भाग्यवान, जे ते समजण्याची धडपड करतात ते त्या मार्गातील वारकरी आणि इतर कदाचीत नुसतेच विश्लेषक असतात....
--------------------------------
मी या आणि इतर संकेतस्थळावर केवळ "विकास" याच नावाने वावरतो. त्याच्या मागेपुढे उभ्या (||) आडव्या (=), तिरप्या (\\ //) आदी कुठल्याच प्रकाराच्या रेषा नसतात. त्या अर्थाने माझी कुठेही शाखा नाही. :-)
मला वाटते हा "पंढरीचा राया" कुणाचा गाण्यात असतो, कुणाचा नाचात तर कुणाचा संशोधनात अथवा इतर कुठल्यातरी अभिजात कला/ज्ञानात दडलेला असतो. पण बर्याचदा तो आपल्याला माहीतच नसतो की आपला कशात आहे ते. त्याचा साक्षात्कार ज्या क्षणाला होतो त्या क्षणाला "पाहता पंढरीचा राया" सारखी अवस्था होते. ज्यांना ते कळते ते खरे भाग्यवान, जे ते समजण्याची धडपड करतात ते त्या मार्गातील वारकरी आणि इतर कदाचीत नुसतेच विश्लेषक असतात....
लाख मोलाचं बोललात विकासराव. मी 'हेवा वाटतो' म्हटलं ते यासाठीच. पण आपल्यातच दडून असलेला 'हा' विठु आपल्यालाच लवकर कळू नये हा किती विरोधाभास आहे नाही?
चाणक्यसाहेब,
काय सुंदर लेख लिहिलाय् तुम्ही! तुमचेच शब्द वापरून सांगतो कीं एखादा गायक जसा गाणं गाता गाता संगीताशी एकरूप होतो किंवा रंगमंचावर काम करता करता एखादा अभिनेता जसा त्या भूमिकेशी एकरूप होउन जातो तसाच मला वाटलं कीं हा लेख लिहिता-लिहिता तुम्ही तुमच्या लिखाणाशी एकरूप झालेले आहात!
व्वा! सुरेख!! अजून लिहा असेच.
------------------------
सुधीर काळे, सध्या फ्रेंमाँट, कॅलिफोर्निया येथे मुक्काम
तुमच्या भावना वाचकांपर्यंत पोचवू शकलात, छानच वाटले. अनेक माहिती नसलेल्या रचनांशी ओळख झाली.
अरे या माणसाने आपल्या मरणाचंदेखील सुंदर काव्यात रुपांतर केलं आणि आम्ही करंटे आमच्या अमूल्य जीवनाचा नरक बनवतोय.
तुमचा हा मनातला लेख खूप काळ लक्षात राहील.
हा लेख 'आतुन' आल्यासारखा वाटतो. त्यावर विकास यांचा प्रतिसाद म्हणजे दुग्धशर्करा योग. खुप दिवसांनी चाणक्य यांचे भावपुर्ण तरीही आशयघन असे लेखन वाचायला मिळाले.
मला वाटतं की मी आता वाहवत चाललोय, तेव्हा आवरतं घेतो. लिहित बसलो तर अजुन बरीच पानं होतील.
कुठे थांबाव याच अचुक हे भान. कारण यावेळी वाचकाला हे संपुच नये अस वाटत असत.
प्रकाश घाटपांडे
आमच्या अनुदिनीत जरुर डोकवा.
लेख चांगला मनापासून लिहिलेला असला तरी थोडा भरकटलेला वाटतो.
जाताजाता: माझा एक मित्र अनुप जलोटांना 'अनुप खलबत्ता' म्हणायचा. कारण ते गाताना एखाद्याच स्वरावर थांबून त्याला कुटतात असे त्याचे मत होते.
हर शख्सको अपना बनाके देख लिया
मिलेंगे ना किसीसे ये दिलमें ठानी है|
खरं आहे तिरशिंगराव,
अनुप जलोटाजी भजनं म्हणताना मला खूप भावतात. पण त्यांनी गझल गाऊ नये. गझल म्हणणार्या गायकाच्या आवाजात 'दर्द' पाहिजे. पहाडी, खणखणीत आवाजाचे जलोटाजी त्याबाबतीत अगदी 'खलबत्ता'च आहेत.
पण भजने? अतीशय सुंदर! रागांचे ज्ञानही सखोल व सुरांवर पूर्णपणे नियंत्रण. त्यांचे "चदरिया झीनी रे झीनी रे" हे भजन ऐकाच!
पण लेख भरकटलेला वाटला नाहीं.
------------------------
सुधीर काळे, सध्या फ्रेंमाँट, कॅलिफोर्निया येथे मुक्काम
वाचन आहे हो.
लेख आवडला हे वेगळ सांगण न लगे
***************************************************
दुरितांचे तिमीर जोवो/विश्व स्वधर्मसुर्ये पाहो/जो जें वाछील तो तें लाहो/प्राणिजात/
अतिशय सुरेख!!
खूप मनापासून आलेला हा लेख मनापर्यंत पोहोचला. प्रत्येक शब्द न् शब्द खरा आहे.
मनाची अशी अवस्था खूप वेळा अनुभवास येते. सुरेश भटांची कोणतीही रचना याची प्रचिती देतेच देते. आरती प्रभूंचं, आशा भोसले यांनी गायलेलं "गेले द्यायचे राहुनी, तुझे नक्षत्रांचे देणे.." हे गाणे ऐकतानाही असंच काहिसं होतं. आपण कुठे आहोत याचं भानही राहात नाही. पं वसंतराव देशपांडेंचं गाणं ऐकतानाही मनाची अवस्था तरल होऊन जाते.
खूप दिवसांनी.. खरंच खूप दिवसांनी एक चांगला लेख वाचल्याचं समाधान मिळालं.
धन्यवाद.
- प्राजक्ता
http://www.praaju.com/
श्री चाणक्य, लेख आवडला. श्री जलोटा यांचे गाणे आवडत नसले तरी त्यांच्या समरसण्याचे कौतुकच आहे. अशा तात्पुरत्या तल्लीनतेप्रमाणेच काही कलाकार/ व्यक्ति आपल्या कामाशी कायमच तादात्म्य पावलेले आढळतात. अशा लोकांचा नेहमीच हेवा वाटतो पण केव्हा केव्हा अशी तादात्म्यता मानवी असुरक्षिततेचा (जी प्रेरणाही आहे) पुरेसा वेध घेतेय का याविषयी शंकाही वाटते. एका विचार करायला लावणार्या लेखाबद्दल धन्यवाद.
चांगला लेख...
मला काही गाणी बरी वाटतात, काही आवडतात , काही लैच आवडतात ... (पण एकरूप होणं वगैरे होतही असेल पण मला मान्य करायला आवडत नाही.. ;) )
अवांतर : भजन संध्येचा मीही खूप काळ फ्यान होतो... इतना तो करना स्वामी .. आपलं फेवरीट गाणं आहे... ( शाळेत असताना घरी आणलेली पहिली क्यासेट हीच होती , आणि तीच अनंतकाळ वाजवली होती.. त्या काळात जलोटा भयानक म्हणजे भयानकच पॉप्युलर होते))...
प्रतिक्रिया
मस्त
वा ! काय बोललात विकासराव...!
झकास लेख!
व्वा!
सुंदर
असेच
वा वा!
छान
छान!!
लेख
गझल आणि भजन
सुंदर लेख..!
>>>>आज सकाळी
तुमच आगदी खुपच बारीक........
धन्यवाद. चूक सुधारली
अतिशय
मस्त!
लेख आवडला
चांगला