दूर्मीळ पुस्तक संपदा

अवश्य... युयुत्सु ------------------------------------- यस्य कस्य तरोर्मूलं येन केनापि मर्दितम् | यस्मै कस्मै प्रदातव्यं यद्वा तद्वा भविष्यति || - कोणत्यातरी झाडाची मुळे घ्यावीत, ती कशाने तरी ठेचावित, कुणालाही द्यावित, काहीतरी नक्की होईल.

झालं का! मी वाचलं तेव्हा ते औटॉफ प्रिंट होतं, म्हणून मारे झेरॉक्स काढून ठेवली. कुठलं प्रकाशन आहे हो?

"जी. ए." या जादुगारावर या निमित्ताने चर्चा चालू आहे हे वाचून खूप आनंद होत आहे. खरंय... "Lord of the Flies" ही अनुवादित कादंबरी तशी दुर्मिळ नाही. पुण्यात शनिपाराजवळ असलेल्या मॅजेस्टिक बुक स्टॉल येथे ती आता देखील उपलब्ध आहे. (मूळ प्रकाशन "पॉप्युलर, मुंबई" यांचे आहे.) या निमित्ताने जी. ए. नी अनुवादित केलेल्या इतर कादंबर्‍या आणि त्यांचे प्रकाशक यांची माहिती देत आहे. इच्छुकानी सरळ त्या त्या प्रकाशकाकडे पत्राद्वारे संपर्क साधल्यास त्यांचा प्रतिसाद (होकारार्थी वा नकारार्थी) लागलीच मिळतो....(हा मला आलेला अनुभव आहे...) १. "स्वातंत्र्य आले घरी" : मूळ लेखक - कोनराड रिक्टर यांच्या "दि फ्री मन" या कादंबरीचा अनुवाद (ग. पां. परचुरे प्रकाशन मंदिर, मुंबई) : २. "रानातील प्रकाश : कोनराड रिक्टर "दि लाईट इन फॉरेस्ट" (ग. पां. परचुरे प्रकाशन मंदिर, मुंबई) ~ दुसरी आवृत्ती "उर्जा प्रकाशन, पुणे" ३. "रान" : कोनराड रिक्टर "दि ट्रीज" (ग. पां. परचुरे प्रकाशन मंदिर, मुंबई) ४. "शिवार" : कोनराड रिक्टर "दि फिल्ड" (ग. पां. परचुरे प्रकाशन मंदिर, मुंबई) ५. "गाव" : कोनराड रिक्टर "दि टाउन" (ग. पां. परचुरे प्रकाशन मंदिर, मुंबई) ६. "वैर्‍याची एक रात्र" : ओल्गा ल्येन्गेल : "I survived Hitler's Avens" या आत्मकथनात्मक पुस्तकाचा अनुवाद (विश्वमोहिनी प्रकाशन, पुणे) ७. "एक अरबी कहाणी" : जॉर्ज मेरेडिथ "The shaving of shagpat" या कादंबरीचा अनुवाद (विश्वमोहिनी प्रकाशन, पुणे) ८. "सोन्याचे मडके" : जेम्स स्टिफन्स यांच्या "Crock of Gold" या कादंबरीचा अनुवाद. (थोडेसे विषयांतर : सर्व "जी.ए." प्रेमीना ही गोष्ट माहित आहेच की, हा जादुगार प्रसिद्धी पासून खूपच दूर राहत असे. सभा समारंभ तर लांबच, पण मराठीतील थोर थोर लेखकांनादेखील स्वतःहून हे कधी भेटले नाहीत, किंवा धारवाडच्या घरी त्यांनी लेखकांपैकी कुणाला बोलावले नाही. विल्यम गोल्डिंग हे स्वत: पुण्यात "लॉर्ड ऑफ दि फ्लाईत्ज" च्या प्रकाशनास प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थीत होते व त्यांनी अनुवादकास उत्सुकतेने भेटण्याची इच्छा व्यक्त केली होती..... पण जी. ए. त्या दिवशी पुण्यात मुक्कामी असूनदेखील त्या कार्यक्रमास उपस्थित राहिले नाहीत. ~~ अजब रसायन !!) ------------------------------------------------------- "चन्द्रकिरणानो, तुम्हा वाजते का कधी थंडी स्वतःची ? मध्यरात्री?"

"....हे खूप वाचनीय आहे असे ऐकले आहे." "माझ्या जीवनाची सरगम...." सी. रामचंद्र यांचे बराच गाजावाजा झालेले (किंवा मुद्दाम केलेले...) आत्मचरित्रपर पुस्तक मी वाचले आहे. एका संगीतकाराच्या आयुष्यातील चढउतार या पेक्षा जास्त महत्व या पुस्तकाला अजिबात नाही. केवळ स्वत:ची "टिमकी" वाजवणे म्हणजे काय याचे हे पुस्तक उत्तम उदाहरण आहे. प्रकाशकांनी जाणीवपूर्वक "एक खळबळजनक आत्मकथन" म्हणून जाहिरात केली होती पण "ज्या खळबळीची" ज्या वाचकांना उत्सुकता होती तिच्याबद्दल "आण्णा" मोघमच लिहितात आणि तेही "धुक्याच्या पडद्या" मागे. सर्वाना वाटले होते सी. रामचंद्र हे लता मंगेशकर यांच्याशी असलेल्या संबंधाविषयी मोकळेपणाने लिहितील.... पण नाही, त्यांनी फक्त "तिने" असे केले...."ती" माझ्याशी अशी वागली...."तिला" मी कसे "वर" आणले...."ती" आता हे कसे विसरून गेली...."ती" असेल मोठी, पण मी "तिच्या" पेक्षा खूप मोठा.... वगैरे वगैरे ! कुठेही सरळ नाव नाही ! अशांची पुस्तके वाचणे व विसरून जाणे..... पुस्तक घरी ठेऊदेखील नये असे वाटते. (याची दुसरी आवृत्ती उपलब्ध नाही.) ------------------------------------------------------- "चन्द्रकिरणानो, तुम्हा वाजते का कधी थंडी स्वतःची ? मध्यरात्री?"

गेल्या 'अक्षरधारा' ह्या प्रदर्शनात मी त्याच्या ढीगाने कॉपी पाहिल्या होत्या की ! शिवाय गेल्या महिन्यात ( एप्रिल स्टार्टला ) मी रसिक आणि अनमोल ह्या दोन्ही दुकानात हे पुस्तक पाहिले होते. ते दुर्मिळ कसे ? ------ छोटा डॉन आजवर ज्यांची वाहिली पालखी, भलताच त्यांचा देव होता ! उजळावा दिवा म्हणुनिया किती , मुक्या बिचार्‍या जळती वाती !

गाथा सप्तशती चे विंग्रजी भाषांतर मला बेंगळुरु मधे मिळाले. अर्थात ते दुर्मिळ नाहि पण ईटरेस्टींग आहे म्हणुन इथे नमुद करत आहे. - पांथस्थ माझी (शिळी) अनुदिनी: रानातला प्रकाश... मी काढलेली छायाचित्रे - फ्लिकर