बहिण भावाच्या अतुट प्रेमाचा सण राखी पोर्णिमा

अगदी खरे! शनिवारी दादाकडे गेलो असतांना रक्षाबंधनाचा सोहळा पार पडला. दादाच्या मुलांना त्यांच्या बहिणीने राखी बांधली. वहिनीनी त्यांच्या भावाला राखी बांधली. एक मला परिचित नसलेली मुलगी होती; तिने दादाला राखी बांधली. मी त्या मुलीला फारसा ओळखत नसल्याने मी काही तिला राखी बांधायला म्हटले नाही. पण मनात शंका होती की तिला म्हणावे का. मग मी वहिनीना विचारले; त्या म्हणाल्या की तशी काही आवश्यकता नाही. अशा वेळेस फार गोंधळ उडतो. मानलेला भाऊ आणि मानलेली बहिण या संकल्पनेवर माझा काडीमात्र विश्वास नाही. लहानपणी शाळेत जबरदस्तीने मुलांना मुलींकडून राखी बांधली जात असे. दिसायला आकर्षक नसलेल्या मुलींकडून आम्ही अगदी बिनधास्त राखी बांधून घेत असू. तेव्हाच सख्ख्या भाऊ-बहिणीच्या नात्यातील या सोहळ्याखेरीज कुठल्याही मुलीने कुठल्याही मुलाला राखी बांधणे या प्रकारातला फोलपणा लक्षात आला. मग गप्पा करतांना आईला विचारले की तुम्हाला तुमच्या भावांकडून काय ओवाळणी मिळत असे. आणि मला अगदी अनपेक्षित उत्तर मिळाले. आई म्हणाली की त्याकाळी हा सण आम्हाला माहित नव्हता. त्यामुळे त्यांनी त्यांच्या भावांना राखी बांधण्याचा प्रश्नच नव्हता. त्या सात बहिणी होत्या आणि त्यांना चार भाऊ होते. त्यांच्यापैकी कुणीच त्यांच्या भावांना आजपर्यंत राखी बांधलेली नाही. भाऊबीज हा एकमेव भाऊ-बहिणीचे नाते दृढ करणारा सण त्याकाळी प्रचलित होता. गेल्या ३०-३५ वर्षात रक्षाबंधनाचे पद्धतशीर मार्केटिंग झालेले आहे. चोकलेट्स पासून तर महागड्या मोबाईलपर्यंत भेटवस्तूंची मजल गेलेली आहे. आणि अधिकाधिक खरेदी व्हावी म्हणून बाजाराने इतर डेजप्रमाणे रक्षाबंधनाला उत्सवाचे स्वरूप देणे सुरू केले. आज रक्षाबंधन हा एक मार्केट-ड्रिव्हन इवेंट झालेला आहे. उत्तर भारतातील लोकं उत्सवप्रिय असल्याने आणि त्यांची जीवनशैली मुळात आक्रमक आणि थोडी दिखाऊ स्वरूपाची असल्याने त्यांचे सण नेहमीच केश केले जातात. होळी अजून एक उदाहरण!

हाहा! हहपुवा!

प्रतिसादात "चांगदेव महाराजांनी ज्ञानदेव महाराजांना लिहिलेलं पत्र" चोप्य पस्ते केलं होतं का? (ते पत्तुर कोरं व्हतं आणि एक्दम शेम तुमच्या परतिसादावानी व्हतं :) ).