तारखेवरून वार

खुप वर्षांपुर्वी दुरदर्शन वर ज्ञानदीप का काहिश्या कार्यक्रमात एक वल्ली आली होती. ह्या महाशयांना म्हणे सर्व वर्षांचे कॆलेंडर पाठ होते. समोर बसलेला श्रोतृगण ह्यांना तारखा सांगत होते अन हे धडाधड त्यादिवशी वार कोणता हे सांगत होते. दोनेक वेळा हे गुरुजी चुकले देखील परंतु सुत्रसंचालकाने कशीबशी वेळ मारून नेली होती. परंतु त्या माणसाच्या ह्या सामर्थ्याचे आम्हाला त्यावेळी फ़ारच कौतुक वाटले होते. परंतु पुढे मागे ह्या तारखे वरून वार ओळखण्याच्या फ़ॊंर्म्युला समजला अन आम्हाला परम आनंद जाहला. तर मंडळी विषय असा होता कि कुठल्याही तारखेवरून त्या दिवशी वार कोणता होता हे कसे ओळखायचे? (अर्थात काहि जणांना हे माहित असेलहि परंतु ज्यांना माहित नाहि त्यांच्या करिता हा खटाटोप.) तर त्याची रीत हि पुढील प्रमाणे. प्रत्येक महिन्याकरीता काही स्थिरांक ह्यात पकडलेले आहेत. ते असे पाठ करायचे एचाचा शुदोपा शुतीस एचास. म्हणजेच जानेवारी -ए (१) फ़ेब्रुवारी- चा (४) मार्च- चा(४) एप्रिल -शु (०) मे- दो (२) जुन -पा(५) जुलै- शु (०) ऒगस्ट- ती(३) सप्टेंबर- स (६) ऒक्टोबर- ए (१) नोव्हेंबर- चा (४) डिसेंबर- स (६) आता तारखे कडे वळु यात. समजा आपल्याला १५ ऒगस्ट १९८५ साली कोणता वार होता हे कॆलेंडरशिवाय पहायचे असेल तर त्याची रीत हि पुढील प्रंमाणे. १.सर्व प्रथम हि तारीख ज्या वर्षात आहे त्याचे शेवटचे दोन अंक घ्या. इथे ८५ हे शेवटचे दोन अंक आहेत. २.ह्या आकड्याला १.२५ ने गुणा. उत्तर येईल = १०६.२५ ह्यातील दशांश चिन्हा पलीकडील भाग सोडून द्या. राह्तील =१०६ ३. ह्या मध्ये जी तारीख आहे तो अंक मिळवा. उत्तर आहे= १०६+१५=१२१ ४. ह्या उत्तरात ही तारीख ज्या महिन्यात आहे त्याचा स्थिरांक मिळवा. उत्तर= १२१ + ३ =१२४ ५. ह्या उत्तराला ७ ने भागा व बाकि किती राहते ते पहा =१२४/७ (रिमेंडर)=५ जेवढी बाकी राहील त्याप्रमाणे वार हे पुढील क्रमाने येतील ०- शनिवार १-रविवार २-सोमवार ३-मंगळवार ४-बुधवार ५-गुरुवार ६-शुक्रवार इथे बाकी ५ राहते म्हणुन १५ ऒगस्ट १९८५ साली वार हा गुरुवार होता. समजा हि तारीख लीप वर्षात असेल तर? हि तारीख २९ फ़ेब्रुवारी नंतर असेल तर वरच्या रिती मधे काहिहि फ़रक पडत नाही. परंतु हि तारीख जर १ जानेवारी ते २९ फ़ेब्रुवारी च्या मधे असेल तर शेवटचा भाग देण्यापुर्वी उत्तरातुन १ वजा करावा. व उत्तराला ७ ने भाग देउन आलेल्या बाकी वरून वरिल प्रमाणे वार पहावा. एकदा का ह्या सुत्रावर हात बसला कि काहि सेकंदातच तुम्ही एखाद्या तारखेवरून त्या दिवशी असलेला वार ओळखु शकता. मित्रहो हे सुत्र वापरून तुम्ही तुमच्या नातेवाईकांना,मित्र परिवाराला तुमच्या प्रगाढ बुध्दीमत्तेची चुणुक दाखवु शकता.;) महत्वाचे. हे सुत्र मी बनवलेले नाहि. ह्या पध्दतीची मर्यादा एवढीच आहे कि हे सुत्र फ़क्त मागच्या शतकाला लागु पडते. हे सुत्र वापरून ह्या शतकातल्या तारखांचा वार ओळखता येत नाही. ह्या शतकातल्या तारखांचा वार ओळखण्यासाठी कोणाकडे काहि सुत्र असेल तर ते इथे नक्की द्यावे. तसेच माझ्या कडे ह्या सुत्राचे शास्त्रीय स्पष्टीकरण नाहि आहे. मध्यंतरी मी ह्या सुत्राचे पृथ्थकरण करावयाचा प्रयत्न केला होता. जसे महिन्यानुसार दिलेले आकडे (स्थिरांक) ह्या मागचे काय कारण असावे. तसेच स्थिरांक ह्या शतका करिता बनवता येतील का? परंतु इतर काहि व्यापांमुळे तो अभ्यास हि मागे पडला. इथे कोणाला काहि सुचले तर जरूर सुचवा. अभिज्ञ.