मी कोकणाचो डॉक्टर : डॉ मिलिंद कुलकर्णी

या पुस्तकातलं प्रत्येक प्रकरण म्हणजे डॉक्टरांच्या इतक्या वर्षांच्या "अनुभवाचा अर्क" आहे . रात्री अपरात्री मदतीला "पुलं"च्या नारायण सारखे धावून येणारे रिक्षावाले , मुंबईत गेलेले आणि मे महिन्यात गावच्या ओढीने गावात येणारे चाकरमानी , डॉक्टरांसोबत गजाल्या करताना मध्येच त्यांची टोपी उडवणारे इरसाल पेशंट , डॉक्टरांची लाडकी बच्चेकंपनी हे सगळं इतकं चित्रमय पद्धतीनं मांडलंय की ते वाचता वाचता आपण त्या दवाखान्यात बसून हे सगळं अनुभवतोय असा भास होतो .

नरहर कुरुंदकर यांनी "पुलं"वर लिहिलेल्या एका लेखात म्हटलंय की खरा विनोद कारुण्यातून जन्माला येतो . हे पुस्तक वाचताना त्याची वारंवार प्रचीती येते . वाचताना अनेकदा आपण खळखळून हसतो . पण अनेक प्रकरणांच्या शेवटी डॉक्टर अशी काही वाक्य टाकतात की ते कारुण्य अधोरेखित होतं आणि आपल्याला अस्वस्थ करून जातं . मुलीचं लग्न झालं ... अचानक तिची आणि बापाची डॉक्टरांच्या दवाखान्यात भेट होते ... पण जाताना लेकीकडेही जेमतेम पैका आणि बापाची दुबळी झोळी ... दोघे समजून उमजून आपापली फी देऊन जातात... हे बघताना डॉक्टर हसायचं विसरतात आणि वाचताना आपले डोळे गहिवरून येतात .

ज्या असोशीनं हे सगळं लिहिलंय ते वाचताना ठायी ठायी असा गहिवर येतो . हे पुस्तक वाचताना जर आपल्याला असं भरून आलं नाही तर नक्की समजावं की एकतर आपल्या संवेदना बोथट झाल्या आहेत किंवा तो कोकणी माणूस आपल्याला कळलेला नाही.

"डिलिव्हरी" या लेखात डॉक्टरांनी लिहिलंय .... "हॉस्पिटलमध्ये डिलिव्हरीसाठी पेशंट ऍडमिट झाली की तिची संपूर्ण जबाबदारी माझ्या पत्नीकडे असूनही मी अस्वस्थ होतो . डॉक्टर होण्यासाठी जे आवश्यक गुण लागतात ते खरं तर माझ्या पत्नीकडेच आहेत . मी मात्र आंब्याच्या झाडाऐवजी पपईचं झाड आणि प्राजक्ताच्या झाडाऐवजी झेंडूची रोपं लावणारा मनुष्य आहे . हा वाट न पाहू शकण्याचा , प्रतीक्षा न करू शकण्याचा दुर्गुण माझ्या ठायी पुरेपूर भरलेला आहे ." त्यांचं हे म्हणणं असलं तरीही घाटावरून येऊन हा माणूस गेली तीस वर्षं तिथे प्रॅक्टिस करतोय , लोकांचं प्रेम आणि आदर मिळवतोय ही एकच गोष्ट त्यांच्याबद्दल खूप काही सांगून जाणारी आहे .

डॉक्टर साहेब ,

पैशापलीकडे जाऊन जे प्रेम , आदर आणि जगण्याचा अस्सल अनुभव कोकणी माणसानं दिलाय तो तुम्ही मनापासून अनुभवलाय . पण आज या पुस्तकरूपी सलाईन मधून तो तुम्ही आमच्या रक्तात इंजेक्शन सारखा सोडलाय .

तुम्हाला मनापासून धन्यवाद !

पुस्तक प्राप्तीस्थान : पुस्तक स्टेशन ९६१९८०००३०

(साभार :मयूरेश गद्रे )