मसूराची आमटी

टीप -ही आमटी एकदा आमचे एक घराचे स्नेही श्यामराव म्हणून होते त्यांनी माझ्या लहानपणी हौशीने आमच्या घरी येऊन केली होती असे आठवते. आमच्या आजीचे अनेकांशी घरातल्यासारखे संबंध होते, त्यातील हे एक. त्यांच्याबरोबर त्यांच्या घरची मंडळीही कधीकधी येत. बाहेरची बरीच मंडळी आली की घाउक प्रमाणावर करता येतील असे पदार्थ आमच्या घरी होत. तेव्हा मी फारच लहान होते (८-९ वर्षांची) त्यामुळे सर्व जिन्नस माहिती करून घेतले नसणार याची खात्री आहे. त्यानंतर त्या आमटीत थोडेफार बदल करून आमच्या घरी ती होतच राहिली. पूर्वी आमच्या गावी घरोघरी सायकलवर ब्रेड विकायला एक ब्रेडवाला येत असे. काहीसा खरपूस भाजलेला, थोडासा चिवट आणि ओलसर, जाडसर कडेचा कापलेला ब्रेड या आमटीत बुडवून पांढर्‍या लोण्याबरोबर खायला मस्त वाटे. या आमटीमुळे मला आमच्या घरची, पावसाची आणि एकंदरीत लहानपणची आठवण येते. तर अशी ही आमटी - करायला एकदम सोपी आहे. मी बर्‍याचदा घरात असलेल्या पदार्थांत भागवते, पण तुम्हा कोणाला चवीप्रमाणे बदल करता येतील. साहित्य - ४-६ पाकळ्या लसूण, ४-५ लवंगा, २-३ काळी मिरी, १ दालचिनीचा बोटाएवढा मध्यम जाडीचा तुकडा, ४ लाल सुक्या मिरच्या, १ वाटी सुके खोबरे (किसून), ३-४ मध्यम आकाराचे कांदे, बोरा एवढ्या चिंचेचा कोळ, पाणी, तेल आणि १ वाटी लाल मसुरांची डाळ, किंवा आख्खे मसूर, १ कच्चा बटाटा जाडसर कापून, तिखट, मीठ, गरम मसाला १-२ चमचे कृती - मसूराची डाळ थोड्या पाण्यात सेगडीवर शिजवून घ्यावी किंवा कुकर वापरला तरी चालेल. त्याचवेळी कांदे सालासकट ओव्हनमध्ये भाजायला ठेवावे (कांद्यामुळे ओव्हन खराब होऊ नये म्हणून काळजी घ्यावी). कांदे भारतात गॅसच्या शेगडीवर भाजता येतात, जास्त चांगले होतात आणि लगेच शिजतात. इथे मला ते करता येत नाही :( थोडे थंड झाले की साले काढून मिक्सरमधून पाणी न घालता काढून घ्यावेत. आधी आमटी करणार त्या भांड्यात किसलेले सुके खोबरे थोड्या तेलावर लालसर होईपर्यंत थोडे भाजून घ्यावे. मग दालचिनीचा तुकडा, सुक्या मिरच्या, मिरी, लवंगा घालून किंचित परतावे. हा मसाला बाजूला काढून ठेवावा. त्याच भांड्यात थोडे तेल घालून त्यावर कांदा परतून घ्यावा. पातेल्याला खाली न लागता कांदा चांगला परतला जाणे आवश्यक आहे. यासाठी सतत परतावे. कांदा शिजला की मग बाजूला ठेवलेला मसाला घालावा, बटाट्याच्या फोडी आणि किंचित मीठ घालून थोडे परतावे. यावर मग आमटीला पुरेसे पाणी , चिंचेचा कोळ, आणि चवीप्रमाणे मीठ, आणि वाटल्यास थोडे तिखट/गरम मसाला घालून भरपूर उकळावे. मसाला नीट उकळला जाणे महत्त्वाचे आहे (रसम उकळतो त्याप्रमाणे). हे झाल्यानंतर शिजलेली मसूरांची डाळ घालून परत एकदा उकळावे. आमटी दुसर्‍या दिवशी अधिक चांगली लागते. आणि ब्रेडच्या जाडसर स्लाईसबरोबर खावे. याबरोबर मऊ पाव अजिबात चांगला लागत नाही.